Istanbul

een stad van wel 1000 gezichten

"Tegenover het land der blinden" antwoordde het Orakel van Delphi op de vraag van de leider van de Megaranen toen hij vroeg waar de plaats bestond om een nieuwe stad te stichten. De Megaranen zeilden in de richting van de Zwarte Zee en bereikten de Bosporus, waar aan de Aziatische oever reeds door anderen de stad "Chalkedon" was gesticht.  Na een robbertje knokken kon er een nieuwe stad gesticht worden die Byzantium genoemd werd naar de leider van de Megaren, "Byzas". Dit alles vond plaats in de 7e eeuw voor Christus.

Nauwelijks 100 jaar later werd de stad veroverd door de Perzen. Na de verdrijving van de Perzen, was Byzantium tot 444 voor Christus een vrijwillige bondgenoot van Athene. In de loop van de 2 eeuwen die daarop volgden was de leiding over de stad afwisselend in handen van Athene en Sparta. In 170 voor Christus viel de stad in handen van de Romeinen en bleef het een provincie van het Romeinse Rijk tot 325 A.D.

In 325 A.D. waren er drie redenen die de nieuwe keizer Constantijn ertoe brachten Rome als hoofdstad op te geven. Chaos bij het beheer, economische ongeregeldheden en de Germaanse invallen.  Zijn keuze viel op Byzantium. Op 11 mei 330 A.D. veranderde hij de naam in Constantinopel, de stad van Constantijn en hij was vastbesloten om de nieuwe hoofdstad tot een tweede Rome te maken.

Er werd begonnen met de verbouwing van het Hippodroom en nadat de Christenen onder zijn bescherming kwamen te staan werd de Aya Sofia gebouwd. Er wordt gezegd dat hij tevens de oprichter was van 2 theaters, 160 badhuizen, 50 pilarengalerijen, 8 aquaducten en cisternen, 14 kerken, 14 paleizen en ongeveer 5000 huizen.

Een bloeiperiode bereikt Constantinopel onder de heerschappij van Justinianus, heerser van het Oost-Romeinse Rijk. Deze riep trouwens "O Salomo, ik heb u overtroffen" toen hij op 26 december 537 de nieuw herbouwde Aya Sofia inwijdde. In 563 deed Justinianus het nog eens dunnetjes over na een grondige renovatie en een aanpassing van de koepel. 

In de 7e eeuw begon de invloed van de Islam zich te verspreiden vanaf het Arabisch schiereiland. Dit werd de Christenen vooral duidelijk tijdens de beeldenstorm in de 8e eeuw. Na het edict van Leon in 717 werden in een paar weken tijd de figuratieve mozaïeken en fresco's vernield, beelden en iconen werden vernietigd. Een 300 jaar oude kunst ging in een paar weken verloren. Pas onder keizerin Theodora kwam daaraan een eind en begon een nieuwe bloeiperiode voor de stad.

De Turken, die de Islam in de 10e eeuw aannamen, zijn afkomstig uit Midden-Azie. Nadat de Oostromeinen verslagen waren in Oost-Anatolië ontstonden er verschillende nomadenstammen. Een van deze stammen stichtte onder leiding van Osman een vorstendom in Sögüt bij Iznik. Snel daarna werd het Oostromeinse rijk opgerold. Pas in 1452 slaagden de Turken erin op Constantinopel in te nemen. Onder de heerschappij van Süleyman (1520-1566) bereikte het Osmaanse rijk zijn grootste afmetingen. De grenzen liepen van Perzie tot aan Wenen en van Noord-Afrika tot aan de Krim.

Het Osmaanse Rijk heeft met al zijn pracht en praal bestaan tot 1 oktober 1922. Toen werd het sultanaat afgeschaft en op 29 oktober 1923 werd Turkije een Republiek onder leiding van Mustafa Kemal Atatürk. Onder zijn leiding kwam er een verbod op het dragen van een fez en een sluier, er kwam een nieuwe grondwet, de europese tijdrekening werd ingevoerd, het Latijnse alfabet werd toegepast, het metrieke stelsel kwam er evenals het kiesrecht voor vrouwen. Tevens werd polygamie verboden. Twee jaar geleden is er een verbod gekomen op het dragen van hoofddoekjes in o.a. openbare functies en op scholen.  Zoals in Nederland is er ook in Turkije een onderscheid tussen staat en kerk. 

dag 1

Na een wat korte nacht, per slot van rekening moesten wij al om 04.00 uur op, was het verzamelen geblazen voor het reisgezelschap. Na een kop koffie op kantoor in Nijkerk kwamen de beide touringcars aan om ons naar Schiphol te brengen. Omdat we met Air Anatolia vlogen moesten we wat eerder op het vliegveld zijn. Gelukkig was er geen vertraging, maar ja het was ook nog wel vroeg. Na een vlucht van ruim 3 uur in een wat krappe Airbus 300, kwamen we met z'n allen wat verkrampt aan in Istanbul.  Na eerst een visum te hebben gekocht, daarna door de douane en toen nog een uur moeten wachten voordat de bagage eindelijk eens kwam (zeer efficiënt!), konden we met z'n allen om 14.00 naar het hotel midden in de oude stad vertrekken.

Na de spullen op de kamer gebracht te hebben (sjouwend naar de 5e etage want de lift kon maar 2 personen hebben) zijn we nog een etage hoger gegaan voor het welkomstdrankje en het eerste uitzicht over de Gouden Hoorn en de Bosporus. 

Nadat de vochtvoorraad weer was aangevuld zijn we in de directe omgeving van het hotel een ommetje gaan maken. Al snel kwamen we bij de Galatabrug, waar de  Bosporus overgaat in de Gouden Hoorn, waar de diverse veerboten aanmeren en vertrekken. De hoornvormige delta scheidt het Europese gedeelte van de rest van Istanbul. Deze natuurlijke haven verenigde de belangen van zowel de Byzantijnse en Osmaanse marine als de commerciële scheepvaart. Flanerend langs de kust kom je verschillende karretjes tegen waar je gepofte kastanjes, gekookte en geroosterde maiskolven e.d. kan kopen. Maar wat echt bijzonder is om te zien zijn de diverse kleine bootjes, waarop vis op een houtvuur wordt geroosterd en gebakken en die daarna als een sandwichbroodje worden verkocht. Pas als de vis op is, vertrekt de boot.

Al slenterend werden we aangesproken door een Turk, die ons wel de Bosporus kon laten zien. Maar eerst bracht hij ons naar een goed restaurant, waar hij dan zelf ook een (gratis) maaltijd kreeg. Het restaurant lang aan de andere kant van de Gouden Hoorn en bood een spectaculair uitzicht op het oude gedeelte van het centrum. Helaas waren we onze camera die avond vergeten mee te nemen. Na een uitermate gezellige avond met goede vis, wijn en veel raki (Schuurman, een fles kan je niet uitwringen!) gingen we weer terug naar ons hotel.  Nagenietend van het uitzicht op de 6e etage hebben we nog een nightcap genomen en met de anderen wat bijgepraat.